www.labyrinthos.ch

            

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΜΕΡΟΣ 1 Πρόλογος NEWS Κεφ. 1   Εισαγωγή α) Ο Λαβύρινθος του Μινώταυρου β) Η Σημασία του και η Ιστορία της γ) Η Τοποθεσία δ) Συσχετισμός με το Σπήλαιο του Μικρού Λαβύρινθου ε) Επικινδυνότητα στ) Χαρακτηριστικά Κεφ. 2   Οι Χάρτες α) Buondelmonti 1415 (1417) β) Dumas 1783 (1839) γ) Cockerell 1811 (1820) δ) Copies of Cockerell's map: Bertuch (1821), Charton (1854), Amé (1857) και Kern (1982) ε) Completed copy of Cockerell's map: Prokesch von Osten 1825 (1836) στ) Sieber 1817 (1823) η) Copy of Sieber's Map: Spratt 1843 (1865) θ) Σιγάλας (1842) ι) Ρωμανάς & άλλοι 1982 κ) Πετροχείλου 1985 λ) Revised and completed copy του χάρτη της Πετροχείλους: Waldmann 1998-2010 μ) Comparison of the names and comments in the maps of Petrocheilou, Dumas, Cockerell, Charton, Prokesch von Osten and Sieber ν) Σύγκριση των ολοκληρωμένων χαρτών ξ) Σύγκριση των λεπτομερειών των χαρτών Κεφ. 3   Το Σπήλαιο του Λαβύρινθου σε φωτογραφίες Επισκόπηση α) Προσέγγιση και Είσοδος β) Ο Χώρος πίσω απο την Είσοδο γ) Ο δεξιός διάδρομος μέχρι την «Αίθουσα Τράπεζας» δ) Η πίσω πλευρά του δεξιού διαδρόμου μέχρι τις κατολισθήσεις ε) Μεταξύ των δυο εισόδων στ) Η δεύτερη είσοδος στα δυτικά η) Απομακρυσμένες αίθουσες στα αριστερά θ) Ο αριστερός διάδρομος μέχρι τις κατολισθήσεις

ΜΕΡΟΣ 2 Κεφ. 4   Επιγραφές στην «Αίθουσα Τράπεζας» α) Επώνυμα Πρόσωπα β) Ειδικές Επιγραφές γ) Ελληνικές Επιγραφές δ) Γερμανικά ονόματα από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο Κεφ. 5   Σύγκριση των Χαρτών (καινούργιο: δες κεφ. 2ν and 2ξ) Κεφ. 6   Η Ετυμολογία της λέξης «Λαβύρινθος» Κεφ. 7   Παρόμοια hewed Σπήλαια α) Το Σπήλαιο του Μικρού Λαβυρίνθου (το Λατομεία Σπήλαιο Νο. 2) β) Το Λατομεία Σπήλαιο No. 3 γ) Το Λατομεία Σπήλαιο No. 4 δ) Το Λατομεία Σπήλαιο No. 5 ε) Το Λατομεία Σπήλαιο No. 6 στ) Το Σιντερόσπηλια η) Αρχαία Ελεύθερνα θ) Τα Σπήλαιο-Λατομεία στην Αγία Ειρήνη / Σπήλια ("Χατζηδάκης-Nιύας" κ.α.) ι) Παρόμοια Σπήλαια σε άλλες χώρες: The Catacombs of Paris / Tykarpsgrottan στην Σουηδία Κεφ. 8   Ιστορικές φωτογραφίες / Η Αρχαία Είσοδος Κεφ. 9   Έγγραφα και φοτογραφίες από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο (στρατιωτικά αρχεία Freiburg στο Breisgau και Koblenz της Γερμανίας) Κεφ. 10   Τι ήταν ο Λαβύρινθος στο Παρελθόν? Ταινίες από τον Αντώνη Βασιλάκη (Κνωσσός) και Καλούστ Παραγκαμιάν (Σπήλαιο του Λαβυρίνθου) Κεφ. 11   Ερωτήσεις,πρόσφατες έρευνες,το μέλλον του σπηλαίου του Λαβύρινθου Κεφ. 12   Σύνοψη των σημαντικότερων αποτελεσμάτων των ερευνών μου ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Παρ. 1   Ο Συγγραφέας Παρ. 2   Βιβλιογραφία Παρ. 3   Διευθύνσεις στο διαδίκτυο Παρ. 4   Πηγές των εικόνων και των φωτογραφιών Παρ. 5   Ευχαριστήρια

Πρόλογος

Πρωτοάκουσα για τον «Λαβύρινθο», ένα σύστημα σπηλαίων που μοιάζει με λαβύρινθο, με χιλιόμετρα διαδρόμων στα βόρεια της πεδιάδας της Μεσσαράς, στα νότια της κεντρικής Κρήτης, το 1997. Το σπήλαιο μου κέντρισε το ενδιαφέρον παρά πολύ και ιδιαίτερα εντυπωσιάστηκα επειδή επισκεπτόμουν την Κρήτη για 18 χρόνια, ιδιαίτερα την περιοχή της Μεσσαράς, αλλά δεν είχα ποτέ ακούσει τίποτε για τον Λαβύρινθο! Αισθάνθηκα ότι ήταν κάτι το ιδιαίτερο και ότι έπρεπε να το διερευνήσω!! Μέχρι σήμερα, δεν άλλαξα γνώμη. Ξεκίνησα να εξερευνώ το σπήλαιο εντατικά. Επισκέφτηκα κάθε κοίλωμα και κάθε γωνία αρκετές φορές και μπήκα σε πολλές σχισμές και τρύπες οι οποίες δεν αναφέρονται στους χάρτες. Από το 1998 έως το 2009 επισκέφθηκα τον Λαβύρινθο πολλές φορές με διαφορετική συντροφιά. Έτσι σήμερα θεωρούμε ειδικός σε αυτό και μπορώ να προσανατολίζομαι χωρίς χάρτη. Προσπαθώ να ανακαλύψω σε τι χρησίμευε αυτό το κατά το μεγαλύτερο μέρος του τεχνητό σπήλαιο και ακόμη ψάχνω, επιτυχώς, να βρω χαμένα και άγνωστα κομμάτια του σπηλαίου. Είμαι ένας παθιασμένος φωτογράφος και αυτός είναι και ο λόγος που θέλω παρά πολύ να σας δείξω την φωτογραφική μου τεκμηρίωση της σπηλιάς του Λαβυρίνθου. Αυτή η στοιχειοθέτηση δεν έχει ολοκληρωθεί ακόμη αν και υπάρχουν πολλά δημοσιεύματα για τον «Κρητικό Λαβύρινθο». Καθώς ο «Λαβύρινθος» κινδυνεύει να καταστεί εντελώς δυσπρόσιτος σύντομα, αυτή η τεκμηρίωση είναι μια έκκληση για βοήθεια: ΣΩΣΤΕ ΤΟ «ΛΑΒΥΡΙΝΘΟ»!!!

Ελπίζω να απολαύσετε το ταξίδι σας μέσω του «Λαβυρίνθου».

                                                                                                        Thomas M. Waldmann                        Βασιλεία, 2006 - 2010

---

ΠΡΟΣΟΧΗ: Η ΛΑΒΥΡΙΝΘΟΣ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝH ! Μην μπαίνετε μέσα με δική σας πρωτοβουλία !

Τελευταία ανανέωση:  04.03.2010   η Maρία-Χριστίνα θα μετάφραζει αυτήν την ιστοσελίδα - ευχαριστώ πολύ !!!

---

NEWS - NEWS (since Jan. 2010):

- 26. Feb. 2010:    - John of Antioch (7. cent.) mention "a cave in the region of the Labyrinths", without a location

- 15. Feb. 2010:    - More clues for a quarry: traces of wedges and chisels: the photos

- 12. Feb. 2010:    - Inscription of 1900 found from the turkish photographer R. Behaedin, who was living in Crete

- 04.-15. Feb. 2010:    - Two arabic inscriptions from Nizam Dauacher deciphered

- 01.-26. Feb. 2010:    - Malalas (6. cent.) mention "a cave in the mountains of the Labyrinth district [near Gortyn]", Cedrenus (11./12. cent.) mention "a cave in the area of the Labyrinths [near Gortyn]"; Eustathius (12. cent.) calls the Labyrinth a "Cretan cave", but without a location

- 26. Jan. 2010:    - Inscription of 1979 found - obviously the Labyrinth Cave was accessible before 1981

- 25. Jan. 2010:    - Κεφ. 2 "Οι Χάρτες" outsourced - new link: www.labyrinthos.ch/Plaene.ellinika.html

- 21.-25. Jan. 2010:    - one more map of 1836 detected - until now the most detailed one

- 06./07. Jan. 2010:    - The Labyrinth of the mythology was - according to Philochoros - not a maze, but a simple prison

- 28. Dec. 2009 - 06. Jan. 2010:    - Catull, Statius and Claudian do not mention the Labyrinth Cave!

NEWS 03 (Oct. - Dec. 2009)

- 24.-27. Dec. 2009:    - Confusion around the word "labyrinth" - the Egyptian labyrinth wasn't a maze

- 21. Dec. 2009:   - More and new photos of Archea Eleftherna - quarry or cisterne?

- 14./15. Dec. 2009:    - More indications for a quarry: traces of wedges and chisels

- 14. Dec. 2009:    - "Thesis Lawyrinthu" unraveled as a plot name

- 08./09. Dec. 2009:    - 2000 years old inscription discovered? - the secret symbol of the Christians?

- 06./07. Dec. 2009:    - Arguments for a quarry - Plinius' Natural History of the 1st century AD

- 24. Nov. - 05. Dec. 2009:    - Arguments for a quarry - Sebastian Münster's Cosmographia of 1628

- 18. Nov. 2009:    - Arguments for a quarry - partially hewed stones still liaised with the rock, also in the "Room of the table" ("Trapeza")

- 18. Nov. 2009:    - Borehole in the "Room of the Table" ("Trapeza") - comparing photos

- 16. Nov. 2009:    - One more map detected (Bertuch 1821) - also a copy of Cockerell's map

- 16. Nov. 2009:    - The map from Dumas was yet published in 1839 (not only 1999)

- 13.-16. Nov. 2009:    - Spratt was already 1843 in the Labyrinth Cave - the well known inscription is from him after all

- 11./16. Nov. 2009:    - one more map detected - probably the original map from Dumas

- 08. Nov. 2009:    - Arguments for a quarry - more photos of partially hewed stones still liaised with the rock

- 06. Nov. 2009:    - Inscription "1700" from Tournefort in changed colours

- 01. Nov. 2009:    - Better protection of my copyright

- 26. Oct. 2009:    - More old inscriptions in the "room of the table" (called "Trapeza")

- 17. Sept. / 26. Oct. 2009:    - Arguments for a quarry - traces of transport: dents in edges of rock - one more picture

- 25. Oct. 2009:    - New light on the inscription "Savary 1779" - white cristals on the rock

- 24./25 Oct. 2009:    - Arguments for a Dorian quarry

- 15. Sept. / 24. Oct. 2009:    - Arguments for a quarry - traces of transport: ruts - more pictures

- 20.-22. Oct. 2009:    - Inscription "1700" of Tournefort found; more old inscriptions in the Trapeza-room

- 16.-20. Oct. 2009:    - Articles in the Independent, in the Ta Nea (2x) and in the Apopsi tou Notou

- 14.-16. Oct. 2009:    - Presentation of the "Labyrinth Lost"-project at the Oxford University on 15. Oct. 2009 (3 articles)

- 09./10. Oct. 2009:    - 4 more cave-quarries found near Agia Irini / Spilia - photo by Arthur Evans identified

- 09. Oct. 2009:    - More old inscriptions in the room of the table (called "Trapeza")

- 07. Oct. 2009:    - Lore from WW II found

- 03. Oct. 2009:    - Meeting with the Cretan chief-archeologist Antonis Vasilakis

- 03. Oct. 2009:    - To speak more precisely: subterranean quarries and cave-quarries

- 02. Oct. 2009:    - Two more cave-quarries found near Agia Irini / Spilia - the Germans have been in one of them in WW II

NEWS 02 (June - Sept. 2009)

- 29. Sept. 2009:    - Again hewed cave found near the Labyrinth Cave (Labyrinth Cave No. 6)

- 20./23. Sept. 2009:    - A comparison of plan details is verifying the congruence of the plans

- 18. Sept. 2009:    - A map of Crete from 1920 (or older) shows Sieber's plan of the Labyrinth

- 17. Sept. 2009:    - Arguments for a quarry - traces of transport: dents in edges of rock

- 15. Sept. 2009:    - Arguments for a quarry - traces of transport: ruts

- 14. Sept. 2009:    - The Labyrinth - more likely a Roman quarry? II

- 13. Sept. 2009:    - Arguments for a quarry: partially hewed stones, which are still liaised with the rock

- 10./08. Sept. 2009:    - Another German guide (from 1965) mentioning the Labyrinth

- 04. Sept. 2009:    - Chapter 3e "Between the two entrances" with many new pictures

- 26. Aug. / 23. June 2009:    - Kästner doesn't write in his book "Kreta" from 1943 anything about the Labyrinth

- 20. Aug. 2009:    - Was the Labyrinth a Minoan or a Roman quarry?

- 16.-22. Aug. 2009:    - The subterranean quarry near Agia Irini / Spilia "Hazzidakis-Nivas" is mentioned by Arthur Evans, Paul Faure and Burkhard Traeger (Marie Esperance von Schwartz) - Did the Germans use it in WW II?

- 17. Aug. 2009:    - "The Labyrinth of the Minotaur" - can it be located seriously?

- 15. Aug. 2009:    - Traces of water in the Labyrinth

- 03. Aug. 2009:    - The entrance is blocked by lumps of rock

- 21. July 2009:    - Labyrinth Lost - again article in a local Cretan weekly newspaper

- 15. July 2009:    - Labyrinth Lost - Big sized article in the "Ta Nea", the leading greek daily newspaper!

- 14. July 2009:    - Labyrinth Lost - The success after: entrance at Ambelouzos found

- 14. July 2009:    - Labyrinth Lost - Again articles in the same two local Cretan weekly newspapers

- 14. July 2009:    - There are, until now, no other floors in the Labyrinth

- 12. July 2009:    - Labyrinth Lost - Expedition ended successfully

- 10. July 2009:    - Labyrinth Lost - First success: the third Labyrinth Cave is refound

- 07. July 2009:    - Labyrinth Lost - Main theme in two local Cretan weekly newspapers

- 03. July 2009:    - Seaquake near Crete on we, 1st of July, possibly caused caving-ins in the Labyrinth

NEWS 01 (Oct. 2008 - May 2009)

- 22. May 2009:    - Oxford-Project "Labyrinth Lost" again

- 22. May 2009:    - Sieber's mistakes

- 20. May 2009:    - strange text from 1712 found

- 18. May 2009:    - Project "Labyrinth Lost": Coming Expedition of the Oxford University this summer - meeting in Athens

- 06. May 2009:    - The Photos from WW II in a greek magazine

- 05. May 2009:    - Inscription of 1656 discovered

- 02. May 2009:    - The newest version of the map (part 1, ch. 2j)

- 24. April 2009:     - Meetings with members of the Hellenic Speleological Society HSS (EΣE - Ελληνική Σπηλαιολογική Εταιρεία)

- 24. April 2009:     - Photos of the two expeditions of the ESE (Ελληνική Σπηλαιολογική Εταιρεία) 1981 and 1985

- 20. march 2009:     - The first German guide mentioning the Labyrinth

- February (written on 15. April 2009):     - Boreholes in the Labyrinth - who is searching for what?

- 24. Feb. 2009:     - Ancient subterranean quarries: the catacombs of Paris (part 2, ch. 7h)

- 09. Feb. 2009:     - Inscriptions on a column proove: here was a passage in earlier times

- 02. Feb. 2009:     - Photos of the Labrinth from WW II (watch them in my site - bigger than by the link)

- 28. Jan. 2009:    - New information boards for tourists near Gortys and by the Small Labyrinth Cave

- 22. Jan. 2009:     - 2 more books concerning the Labyrinth

- 13. Jan. 2009:    - Strange kind of structures on the ceiling

- 03. January 2009:   - Comparison of the maps: all the rooms in Sieber's map are known and accessible

- 22. Dec. 2008:    - Photos of the Labrinth from WW II (link)

- 17. Oct. 2008:    - A second room with inscriptions, which is missing in all the maps.... (!)

---

Κεφάλαιο 1   Εισαγωγή

α) Ο Λαβύρινθος του Μινώταυρου

Πολλοί Κρητικοί λένε ότι η σπηλιά του λαβυρίνθου - an ancient quarry-cave - είναι ο Λαβύρινθος του Μινώταυρου. Ο Arthur Evans έκανε ανασκαφές στην Κνωσό, στις αρχές του 20^ου αιώνα και την ταύτισε με τον λαβύρινθο του μύθου. Η άποψή του έγινε κατά κανόνα δεκτή και επιστημονικό καθιερωμένο. Ο Paul Faure, ένας Γάλλος αρχαιολόγος, ήταν ο μόνος που νόμιζε ότι ένα τρίτο μέρος, η σπηλιά της Αγίας Παρασκευής κοντά στο Σκοτεινό, ήταν ο λαβύρινθος. Καθώς η θεωρία ότι η Κνωσός ήταν ο Λαβύρινθος επικρίνεται με σοβαρά επιχειρήματα, πρέπει να πούμε σήμερα ότι η ερώτηση ποιος ήταν ο «αληθινός» λαβύρινθος και εάν όντως υπήρξε, δεν έχει ακόμη πάρει απάντηση! As the Minotaur and the labyrinth both are myths, the labyrinth cannot be localized seriously - apart from the fact, that our cave is not a labyrinth, neither a classic one nor a maze. The impression of a labyrinthine system of corridors occurs just for people visiting the cave for the first time..... (more in part 2, ch. 10).

β) Η Σημασία του και η Ιστορία της

Τους προηγούμενους αιώνες, το σύστημα σπηλαίων που λέγεται «Ο Λαβύρινθος» (στο βιβλίο των Παραγκαμιάν και Βασιλάκη αναφέρεται σαν «Η Λαβύρινθος») ήταν ένα από τα πιο σημαντικά πράγματα που έβλεπαν οι ταξιδιώτες οι οποίοι επισκέπτονταν την Κρήτη. Μπορείτε να βρείτε στοιχεία για αυτό σε αρκετά ιστορικά βιβλία, που μας λένε για τέτοια ταξίδια. Στις αρχές του 20^ου αιώνα η Κνωσός ανασκάφθηκε και διεκδίκησε το δικαίωμα να είναι ο Λαβύρινθος του Μινώταυρου, η σημασία του σπηλαίου μας άρχισε να φθίνει. Στην διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου πρώτα οι Άγγλοι και αργότερα οι Ναζί κακομεταχειρίστηκαν το σπήλαιο για να αποθηκεύσουν πυρομαχικά. Στο τέλος του πολέμου, στις 15 Οκτωβρίου 1944, ένα τμήμα των βαρέων πυρομαχικών ανατινάχθηκε από τους Γερμανούς που έφευγαν από το νησί. Έκτοτε, το σπήλαιο άρχισε να γίνεται επικίνδυνο από τα πυρομαχικά που έμειναν εκεί και από τον μόνιμο κίνδυνο της κατάρρευσης. Στις 11 Απριλίου 1961 συνέβη ένα τραγικό ατύχημα από έκρηξη στο σπήλαιο, με μερικούς νεκρούς. Αυτή η έκρηξη προκάλεσε και άλλες καταστροφές στο σπήλαιο. Μετά από αυτό το γεγονός η περιοχή έκλεισε και έτσι όλο και λιγότεροι άνθρωποι το επισκέπτονταν. Σήμερα, λίγο πολύ, είναι μια ξεχασμένη ιστορία. Το 2006, δεν υπήρχε ούτε ένας γερμανικός ταξιδιωτικός οδηγός που να αναφέρει το σπήλαιο του λαβυρίνθου!

(This text was revised in january 2009 because of the informations kindly provided by Nick Leloudas. Nick was a member of two of the three Labyrinth-excursions in the Eighties, so his informations are first-hand !)

In earlier centuries, the cave system called "the Labyrinth" (in greek „ο λαβύρινθος“, in the book of Paragamian and Vasilakis „η λαβύρινθος“) was one of the most important things to be seen for people travelling in Crete. You can find the proof of this in several historical books, which tell about such travels. At the beginning of the 20th century the importance of our cave started to decline, after Knossos was dug up and claimed to be the labyrinth of the minotaur. During the World War II (WW II) the cave was abused by the German army as an ammunition dump. They changed partially the appearance of the cave mostly in the front section. Some rooms filled up with stones and rubble (therefor these rooms were not indicated in the ancient maps) were emptied and (re-) used. Some existing walls and columns were stabilized with cement, some walls and columns were built newly. They laid rails for small cave-trolleys and installed a generator producing electricity and a compressor to provide the cave-sytem with fresh air. They also built a new entrance, which is today the main antrance. You can watch fotos from WW II in part 2, chap. 9. At the end of the war, the Germans left a large amount of ammunition (and obviously also weapons) in the Labyrinth. Some of the heavy ammunition was blown up on the 15th of octobre 1944 by the leaving German army. This explosion caused some destructions and caving-ins in the cave, and outside the cave, the last part of the valley was built, which ends today in a perpendicular wall of rock. Before the explosion there was a slope (see the military map of 1942 in ch. 9, part 2, where the slope is well to be recognized because of the lines of altitude). Since then, the cave got dangerous because of the ammunition left in the cave and because of the permanent danger of caving-ins by geological reasons. 1945/46 the greek army built a tunnel by the new entrance and took some of the ammunition, which still was new and ready for use this time, out of the cave. In the fifties the greek company Kaminari "cleaned" the Labyrinth together with a british-swiss association by order of the governement. Obviously they also made interventions in the cave: walls and columns were built or stabilized with cement (thereby someboy engraved the numbers of the year 1957 into the fresh cement on one of the columns). Because of financial disagreements this work was not finished. Afterwards there were still a lot of ammunition and maybe also weapons in the cave, which attracted people again and again. On the 11th of april 1961 there was a serious accident because of an explosion, which caused 4 dead people and more damages in the cave. Two of the dead people, which were from Kastelli, were never found. So the cave became a sepulchre. Therefore the part of the Labyrinth, where the dead were guessed to be, was - as it seems - closed with walls (there are indications, which should be researched). After this accident, the area was sealed by the army: they closed both of the entrances with stones and cement. For nearly 20 years it was impossible to enter the cave. Because of all these happenings since the beginning of the 20th century, the Labyrinth began to get out of the public sight. Today it is more or less forgotten (in the year 2006, there was not one german guidebook, which mentioned the Labyrinth cave!). 

In the year 1981 the cave got accessible again by a group of greek cavers (Nick Leloudas, Kostas Zoupis, Petros Romanas and Dimitris Morfiadakis). They dug up a new hole at the end of the valley, under the perpendicular wall of rock (you will see pictures of their entering the cave in part 2, ch. 8). 1982 the next group of greek cavers (Petros Romanas, Kostas Zoupis, Eleni Koniari and Nissam Dauacher) made the first modern map of the cave (see ch. 2h). They had to enter the cave by the hole, which was dug up a year before. The main entrance of today was "built" in 1985 by the third group of greek cavers (Anna Petrocheilou, Nick Leloudas, Vassilis Kalogerakis and Charalampos Nikolau). They opened again the entrance, which had been sealed by the army, by official permit. They made the second modern map of the cave (see ch. 2i). The historical entrance in the west was later opened by unknown people. 2001 grids were installed on each of the entering holes, but they were never closed by key. So the Labyrinth is accessible again since 1981, exept a short interruption in the winter of 2003/2004, when a landslide blocked the entrance for a certain time. The access is just made more "difficult" by some warning signs (see ch. 3). 

Notice: on 25th of october 1990 the greek geologist Vassilis Giannopoulos visited the Labyrinth for some hours and wrote a report by order of the "Survey for Paleoanthropology and Speleology for Southern Greece“, a department of the greek ministery of culture. In his report he wrote, that before the Germans the British army used the Labyrinth as an ammunition dump. This must be doubted because of the following reasons. 1) The inhabitants of the villages near-by like for example Kastelli say, that the Britains didn't have been in the Labyrinth themselves. But they left back ammunition, when they had to leave the region because of the arriving Germans. These ones took the British ammunition and stocked it also in the Labyrinth, among their own ammunition. That's why there was also British ammunition in the Labyrinth. 2) I found several documents in the German military archiv in Freiburg in Br. belonging the Labyrinth (see part 2, ch. 9). None of these documents contains any indication, that someone else used the Labyrinth as an ammunition dump before the Germans. 3) The report has got some (small) mistakes. For example, the number of partipiciants of the first expedition in 1981, which opened the Labyrinth again after it had been inaccessible for 20 years, is given by 3 instead of 4. Or the year of the explosion, made by the Germans, when they left the Labyrinth at the end of the war (in Crete), is given by 1945 instead of 1944. So it is possible, that the reporter made one more mistake belonging the Britains in the Labyrinth.
Download report of 25.10.1990 (greek, original)
Download report of 25.10.1990 (french translation) 

Πίσω στον πίνακα περιεχομένων

γ) Η Τοποθεσία

Το σπήλαιο του λαβυρίνθου περιλαμβάνει ένα δίκτυο διαδρόμων και αιθουσών 2,5 χλμ., σε μία περιοχή έκτασης 9,000 τ.μ., διαβατό με τα πόδια. Βρίσκεται στα βόρεια της πεδιάδας της Μεσσαράς, περίπου 413 μέτρα πάνω από το υψόμετρο της θάλασσας, στην κορυφή ενός λόφου που περικυκλώνεται από τα χωριά Καστέλι, Αμπελούζος, Πλουτή, Μορόνι και Ρουφάς.

Όπως βλέπετε στον αριστερό χάρτη, υπάρχει ένας δρόμος, σημειωμένος με άσπρο χρώμα, με μερικές στροφές που πηγαίνει με βόρεια κατεύθυνση από το Καστέλι στην είσοδο του σπηλαίου. Είναι ένας κακοτράχηλος πέτρινος δρόμος που πηγαίνει ανηφορικά, στον οποίο μπορείτε να πάτε αλλά είναι πολύ δύσκολο με το αυτοκίνητο. Η τελευταία μεγάλη στροφή περνάει μπροστά από το μαντρί ενός βοσκού. Ο πετρόχτιστος δρόμος, ο οποίος ξεκινά από το Ρούφα για το μαντρί του βοσκού είναι γρηγορότερος και λίγο πιο εύκολος επειδή κινείται στο ίδιο επίπεδο. Αλλά παραλείπεται από πολλούς χάρτες. Ο δεξιής χάρτης περιλαμβάνει συντεταγμένες ύψους από το επίπεδο της θάλασσας. Η σήμανση για το σπήλαιο είναι σωστά τοποθετημένη στο νότιο τμήμα του λόφου μεταξύ Ρουφά και Πλουτής, αλλά ο πέτρινος δρόμος από το Καστέλι δεν σημειώνεται καθαρά αν και ο χάρτης έχει μεγαλύτερη κλίμακα. Με το Google Earth μπορείτε να αναγνωρίσετε τον δρόμο πολύ καλά:

Ο λόφος από ασβεστόλιθο:

Ο λόφος με το αρχαίο οχυρό:

Αυτοί οι δύο ιδιαίτεροι λόφοι που βλέπετε στις φωτογραφίες επάνω μπορούν να σας βοηθήσουν να εντοπίσετε το σπήλαιο: Το περιβάλλον.

Ο πέτρινος δρόμος οδηγεί στην κοιλάδα με την είσοδο της σπηλιάς:

Πίσω στον πίνακα περιεχομένων

δ) Συσχετισμός με το Σπήλαιο του Μικρού Λαβύρινθου

ε) Επικινδυνότητα

Πίσω στον πίνακα περιεχομένων

στ) Χαρακτηριστικά

Το σπήλαιο του Λαβυρίνθου έχει κάποια τυπικά χαρακτηριστικά. Μερικά από αυτά μπορούμε να τα βρούμε και σε άλλα σπήλαια που είναι όμοια με το δικό μας. Μια μικρή περιγραφή για αυτά τα σπήλαια θα βρείτε στο μέρος 2, κεφάλαιο 7. Αλλά ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό (9) βρίσκεται μόνο στο δικό μας σπήλαιο, αυτός είναι ένας λόγος που ο Λαβύρινθος είναι κάτι ιδιαίτερο ……..

1) Tο επίπεδο

Οι περισσότεροι διάδρομοι και αίθουσες βρίσκονται στο ίδιο επίπεδο. Το πέρασμα μεταξύ των δυο εισόδων έχει αρκετά πάνω και κάτω. Κάποιοι Έλληνες λένε ότι ο Λαβύρινθος είχε δυο ή τρία επίπεδα και ότι έπρεπε να υπάρχουν περισσότερες είσοδοι, κοντά στον Αμπελούζο ή κάπου αλλού. Μέχρι σήμερα δεν συνάντησα κάποιον, που είδε με τα μάτια του ένα δεύτερο ή τρίτο επίπεδο. Κανένα από τα ιστορικά βιβλία, τα οποία λένε για επισκέψεις που γίνονταν στον Λαβύρινθο δεν αναφέρει κάποιο άλλο επίπεδο. Έτσι η ιστορία του δεύτερου και του τρίτου επιπέδου μοιάζει με μύθο. Αυτό δεν μπορώ να το επιβεβαιώσω μέχρι σήμερα, παρόλο που προσπάθησα αρκετές φορές να βρω άλλα επίπεδα (αλλά: το ότι δεν βρέθηκαν άλλα επίπεδα δεν αποδεικνύει ότι δεν υπήρξαν!). Το σπήλαιο του Λαβύρινθου βρίσκεται σχεδόν πάνω στην κορυφή ενός λόφου. Έτσι αν υπήρχαν διάδρομοι που οδηγούσαν μακριά, για παράδειγμα στον Αμπελούζο, θα έπρεπε να κατηφορίζουν μέσα στον λόφο 100 μέτρα ή παραπάνω. Αλλά αυτό δεν είναι γεωλογικά συνηθισμένο για την περιοχή. Έτσι αν υπάρχει μια είσοδος κοντά στον Αμπελούζο, θα πρέπει να υποθέσουμε, ότι είναι μάλλον ένα παρόμοιο σπήλαιο, υπάρχουν πολλά παρόμοια σπήλαια στην περιοχή, αλλά χωρίς να έχουν κάποια σχέση με τον Λαβύρινθο.

2) Tο ύψος

Στους περισσότερους διαδρόμους και αίθουσες, μπορεί κάποιος να περπατήσει ή να σταθεί όρθιος (όπως μπορείτε να δείτε σε αρκετές φωτογραφίες ).

3) Η ξηρότητα

Οι περισσότεροι διάδρομοι και αίθουσες είναι στεγνοί. Υπάρχει ένα μικρό κοίλωμα στον τοίχο με σταλαγμίτες και ένας τοίχος με ίχνη σταγονοροής από την οροφή. Μερικά σημεία έχουν γλιστερό πάτωμα, αλλά καμία ένδειξη νερού. Κάποιο ταξιδιώτες προηγούμενων αιώνων και αυτόπτες μάρτυρες αναφέρουν ότι υπήρξε για μια πηγή, τρεχούμενο νερό, ακόμη και καλάμια (!). Με πρώτη ματιά αυτό φαίνεται απίθανο, επειδή φυτά σαν τα καλάμια χρειάζονται φως για την ύπαρξή τους. But it is not sure, whether it is living or applied reeds. Δυστυχώς αυτό το τμήμα του σπηλαίου δεν είναι προσβάσιμο πλέον λόγω καταρρεύσεων. (Προσπαθώ να βρω νέα πρόσβαση για αυτό το χαμένο κομμάτι του Λαβυρίνθου αλλά δεν υπήρξε κάποια επιτυχία μέχρι σήμερα.) According to reports of witnesses, it was still accessible at the beginning of the eighties. A comparison of the two modern maps from Romanas and Petrocheiolou shows, that this part must have collapsed in the time between the making of the two maps, so between 1982 and 1985. 

4) Λειασμένα στρώματα βράχου

Υπάρχουν λειασμένα στρώματα βράχου από την φύση. Αυτός είναι ο λόγος που υπάρχουν πολλές λείες οροφές και δάπεδα στην φύση.

5) Τεχνητές εγκαταστάσεις

Tο συστήματο του σπηλαίου showed in the maps with rooms and corridors είναι mostly τεχνητό (δες ακόμη τα ακόλουθα σημεία). Some parts of the cave off the passables corridors, which aren't marked in the maps and which are often just accessible by robbing on the venter, φαίνονται να είναι φυσικοί still today. Έτσι ίσως αρχικά, το σπήλαιο να ήταν φυσικό. Αλλά διαμορφώθηκε και επεκτάθηκε από ανθρώπους – ίσως παλαιότερα από 2000 χρόνια πριν. According to my findings, it cannot be anymore doubted seriously, that it was a quarry (see point 8). But it cannot be ruled out, that after it wasn't used anymore as a quarry, it could have been used for different other purposes.Σήμερα κάποιοι διάδρομοι  αλλά

6) Μαλακός βράχος

Τα περισσότερα στρώματα βράχου είναι από ασβεστόλιθο ή από μερικώς θρυμματισμένο ψαμμίτη. Μερικά από αυτά είναι πολύ μαλακά και έτσι επεξεργάζονται εύκολα. Υπάρχει μια αίθουσα που λέγεται «Αίθουσα Τράπεζας» στην οποία, εδώ και αιώνες, οι επισκέπτες χρησιμοποιώντας αυτή την μαλακότητα χάραζαν επιγραφές στους τοίχους της. Η πιο αρχαία επιγραφή χρονολογείται από το 1444. Το Πάσχα του 2007 ανακάλυψα μια επιγραφή πιθανότατα από το 1413 ή το 1419 (δες μέρος 2, κεφ. 4).

7) Κατεργασία του βράχου

Η μαλακότητα του βράχου και η ευκολία να τον επεξεργαστεί κανείς, χρησιμοποιήθηκε σε όλο το σύστημα του σπηλαίου. Όλες οι κολώνες είναι δουλεμένες και έτσι δεν μπορείς να καταλάβεις πλέον εάν ήταν φυσικές στην αρχή ή εάν είναι εντελώς τεχνητές. Οι περισσότεροι από τους κατακόρυφους τοίχους και τα κοιλώματα με κάθετους τοίχους, δείχνουν σημάδια εργασίας (δες την επόμενη φωτογραφία).

8) Λατομείο

Τέτοια κοιλώματα και αίθουσες δημιουργήθηκαν επειδή το σπήλαιο του λαβυρίνθου χρησιμοποιήθηκε σαν λατομείο. Έχουν γίνει αμφιλεγόμενες συζητήσεις για το αν ο λαβύρινθος ήταν λατομείο ή όχι. But if you well know this cave, you connot doubt it anymore seriously. There are so many traces clearly indicating a quarry, that they can't be all seen at the first visit - unfortunately most of the people visit the cave just once. There are several hewed stones or fragments of hewed stones, which broke apart, lying around in the Labyrinth Cave. Yπάρχουν μερικόι καλοδουλεμένοι αλλά μισοτελειωμένοι λίθοι, which are still connected with the rock: στην πρώτη φωτογραφία κάτω, δείτε δυο σχεδόν διαμορφωμένες κολόνες, οι οποίες είναι ακόμη ενωμένες με το έδαφος και τον πίσω τοίχο. Σε αυτή την φωτογραφία μπορείτε να διακρίνετε πολύ καθαρά τα ίχνη της εργασίας στους τοίχους, όπως μπορείτε να τα δείτε σε πολλά σημεία στον λαβύρινθο: παράλληλες, διαγώνιες αυλακιές. Στην δεύτερη φωτογραφία μπορείτε να δείτε τα ίχνη, που πιθανότατα έγιναν από οχήματα μεταφοράς. Τέτοια ίχνη τα βρίσκουμε σε αρκετά σημεία του σπηλαίου. Το βαθούλωμα στην προεξοχή του χείλους του βράχου, που βλέπετε στην τρίτη φωτογραφία, συναντάτε συχνά στους διαδρόμους. Φαίνεται να είναι τα αποτελέσματα από τα σκοινιά που κρέμονταν από τους τοίχους για να τραβούν τα μεταφορικά οχήματα. There are more traces of hewing the stones like holes of wedges and chisels in the walls. Θα βρείτε την σχετική συζήτηση για αυτό το θέμα στο κεφάλαιο 10, μέρος 2.

9) Τοιχώματα και αίθουσες τελείως γεμισμένες με πέτρες

Τα τοιχώματα του σπηλαίου του λαβυρίνθου είναι τόσο εντυπωσιακά όσο και μυστηριώδη. Υπάρχουν αρκετά μεγάλες και πολύ μεγάλες αίθουσες, που έχουν οροφές φτιαγμένες από επίπεδα στρώματα βράχου και κατακόρυφα τοιχώματα, οι οποίες είναι τελείως ή μισογεμάτες από πέτρες. Μερικές από αυτές έχουν περάσματα ανάμεσα στους σωρούς από τις πέτρες. Αυτά τα περάσματα συχνά συγκρατιούνται από τεχνητούς πέτρινους τοίχους (ξερολιθιές) στις δυο πλευρές τους, (δες επίσης, την δεύτερη φωτογραφία στην αρχή της ιστοσελίδας), τα οποία μικραίνουν από μεγάλες αίθουσες σε μικρούς διαδρόμους. Οι τοίχοι είναι συχνά τόσο ψηλοί όσο και οι ίδια η αίθουσα, κατά κάποιον τρόπο, και υπάρχει μόνο ένα μικρό άνοιγμα μεταξύ του τοίχου και της οροφής. Είναι σχεδόν αδύνατο να εισχωρήσεις σε αυτό το άνοιγμα, αλλά μπορείς να δεις πίσω από τους τοίχους του. Μερικές φορές μπορείς να καταλάβεις το τεράστια μεγάλο μέγεθος κάποιων τέτοιων αιθουσών, όταν βλέπεις τον επόμενο τοίχο δέκα ή είκοσι ή παραπάνω μέτρα μακριά στο σκοτάδι. Μέχρι σήμερα δεν έχω βρει τέτοιους τοίχους και τέτοιες αίθουσες γεμάτες με πέτρες σε κανένα σπήλαιο εκτός από τον λαβύρινθο. It seems to be the "rubbish" produced by hewing the stones. Obviously it was so much rubbish, that they were obliged to build a way through it to be able to continue hewing stones further inside the hill. But I think the big quantity of these rubbish-stones needs to be cleared up seriously (δες μέρος 2, κεφ. 10).

Πίσω στον πίνακα περιεχομένων

---

Κεφάλαιο 2   Οι χάρτες

---

Kap. 3   Photos of the Labyrinth Cave

General view: The division of the following chapters

For the locating of the pictures I use the map by Petrocheilou. I edited this map so that just the frame left in front of the white background. If it was necessary, I took the changings from my map.

a) Approach and entrance

Arriving on the bad stony road from Kastelli (photo on the left), you can sometimes see the border stones, which were put during the second world war, for example at the last part, where you already can see the valley with the main entrance (photo on the right):

From this last part, the area in front of the entrance (E) looks like this (see the photo): the bad stony road (S) is on the right. It leads to the parking (P). Behind the parking you can see the left slope (exactly where the "E" is) and next on the right the northern vertical wall of the valley with the entrance (E). Quite to the left you can see the tree, under which the second entrance is (marked with a red circle, see also later):

The bumpy trip ends at this place (the "parking“):

Some years ago, the area was fenced in by this iron, large-meshed fence. Until 2005 these yellow signs were warning people not to enter the cave - but there was no ban (no prohibition). The meaning of „ΥΠΟΠΤΟΣ ΧΩΡΟΣ“ (photo on the left) is „suspicious place“; the meaning of „ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΘΑΝΑΤΟΣ“ (photo in the middle) is „danger of death".  „ΠΡΟΣΟΧΗ ! ΕΔΩ ΣΚΟΤΩΘΗΚΑΝ ΑΝΘΡΩΠΟΙ" (photo on the right) means "Attention! People died here".

Since 2006, there are new white signs on the fence. There is even one with the english inscription "No Trespassing". People who aren't originally speaking english won't recognize that as a ban (prohibition). On the greek signs, there is still no ban:

       


Some people seem to like these signs for shooting exercises. 2007 the signs looked like this:


              


From the parking we go on direction north into this valley:










                                                               1999                                                                                                                       2001

                                                                    1998                                                                                                                        2007




Since 2004, the entrance is accessible again.







 

Back to the table of contents

b) The area behind the entrance

The entrance is a small hole, which you have to pass through (see the photo above). After this, you have to pass some other bars. Somebody made a "joke" by putting two shells at the bars, I guess to shock visitors (photo on the right, Easter 2007). In the summer of 2007 there was just one shell left, at Easter 2008 both had disapeared:

After passing the bars you are in a tunnel, which was built by the Greek army after the war, 1945/46 (photo on the left). On the walls of the tunnel there are some inscriptions (photos on the right). One of them has the figure of the year 1948, another one shows the date 22.5.54:

   

At the end of the tunnel you enter the area behind the entrance, called "ΠΡΩΤΟΣ ΘΑΛΑΜΟΣ" ("first room"). The names are taken from the map made by Petrocheilou as you can find them in the list at the end of the second chapter:

  

In the first niche to your left you can see - beside some rusted shells - two platforms (marked red), where the German soldiers had put a generator (to produce electricity) and a compressor (to run fresh air) in the WW II (as told by witnesses). A German report, which I found in the German military archive in Freiburg im Breisgau, says, that the vibrations of the compressor could be felt clearly in the rock still in a distance of 75 meters. This caused some cracks in the walls of the cave (you will find the documents of the German military archive in a separate chapter below).

    




   




   

   

   


The few steps back, opposite the pipes, we are heading east (photo on the left). In the gate there is a square hole in the ground (photo on the right):


    




   


We pass the column and see straight ahead "Ariadne's room" (ΑΙΘΟΥΣΑ ΑΡΙΑΔΝΗΣ, with the marked "iron sculpture").....





.....we have a look on the right side (photo on the left) an continue to the left (photo on the right):





We have a look into the next, nameless room (photo on the left) and then we go on (photo on the right):











 


 

.....we enter - on this way - the last room in this area. At the back on the right side, we enter the right corridor (see next chapter):




Back to the table of contents

c) The right corridor till the "room of the table" ("Trapeza")

At the end of the area of the entrance we enter the first real corridor, he's leading to the right, eastwards. First some parts of this corridor are narrow and going up and down. Later on some parts are more broad and even. In the first part of the corridor we have to stoop a little bit.

         




         

.....we see on the left side the first strange kind of a hollow in the edge of a rock, here even two, one on top of the other (marked red). I saw these hollows for the first time in the year 2008. They could be the result of ropes pulling the vehicles transporting the stones through the corridors. This would be an indication, that the cave was used as a quarry. Such hollows are specially to be seen in the right corridor and on both sides at the back of the right corridor. You will find them always at the inner side of curves in protruding edges of rocks (see the next two chapters). We continue in this corridor (picture on the right). The next hollow we can see at this dangerously down hanging part of the ceiling (photo on the right below), where we have to pass under:

Soon we pass this partially fallen slab with a small dome behind it:




After having passed the dome we look back.....





..... and then we walk till the next rooms:





Before entering the rooms again we look back.....















       

      

   








        




   


 



   







Then we go on following the corridor.





At the next branching we look back: in some places, the ceiling starts to fall down (on the photo above on the right side, you can see it in the background):










At the branching itself, there is a big hole in the ground (photo on the left). We go on in the corridor on the left. After the next left-curve .....


 











 





Further on in the corridor.....





After having passed the two on each side down hanging flagstones, we look back:













First we go on into the corridor to the right and see this niche on the left side:












 












 









   


First we turn to the left, entering room No 3, the "resting room" (ΑΙΘΟΥΣΑ ΑΝΑΠΑΥΣΕΩΣ):


   


Afterwards we go to the right into this "last" corridor on this side:


         







.....until we find the last column in front of the room "Trapeza":















         


Back to the table of contents

d) From the right corridor until the caving-in

 




 




  










   


   















 













     


Wir gehen zunächst nach rechts, Richtung Norden, bis zu der Wand auf dem Foto rechts.


 


Auf dieser Wand, an der eine Fledermaus hängt (Foto links), finden wir eine Zeichnung des originalen "Kretischen Labyrinths" (Foto rechts):






Wir beginnen mit dem Raum ganz rechts, Raum 6, dem "Schlupfwinkel des Theseus" (ΑΝΤΡΟ ΘΗΣΕΑ):





in dem wie an vielen anderen Stellen in der Labyrinth-Höhle fertig behauene Quader herum liegen:






















Wir gehen zur vorletzten Verzweigung zurück (dritte Verzweigung bzw. "ΤΡΙΤΟ ΤΡΙΣΤΡΑΤΟ") und gehen diesmal nach links, Richtung Süden.









Bei der Nr. 41 sehen wir Raum 9, den "Altar-Raum" (ΘΑΛΑΜΟΣ ΒΩΜΟΥ):










     



 

Achtung: Das folgende Bild geht rechts über den Rand hinaus: um das ganze Bild zu sehen, muss der Bildschirm gescrollt werden!!




 


Nach dem Durchgang mit den vielen Mini-Stalaktiten an der Decke.....


     




 
       

 


 












Wir wagen es trotzdem und legen beim ersten "Engpass" eine Pause ein:


 


 







Zurück zum Inhaltsverzeichnis

e) zwischen den beiden Eingängen

Weiter:





An der nächsten Verzweigung (mit der Nr. 6, Foto links, grün markiert) treffen wir gerade aus auf eine Nische mit Einsturz (Foto rechts):









   
Wir halten uns nun (bei der Nr. 6 auf dem Stein am Boden) links, .....










Nach wenigen Metern sehen wir vor uns eine Verzweigung, die auf dem Plan Petrochilou fehlt:





Wir gehen zuerst in den nach Norden führenden grösseren Stollen, an dessen Ende ein Einsturz-Abhang wartet (Foto links). Auf der linken Seite bearbeitete Felswände.














Wir kommen in einen Gang (Foto links). Blick zurück (Fotos Mitte und rechts):












Wir steigen wieder etwas nach unten durch den "Tunnel" (Foto links) und gehen zuerst nach rechts (Fotos Mitte und rechts).










Nun gehen wir noch in den linken Teil. Auch stecken Granaten in den Wänden.








Zurück im Gang, geht's nun weiter bei der Nr. 13 nach rechts (Foto links). Auf der linken Seite erblicken wir zwischen den Steinhaufen und der Decke im Hintergrund eine Nische, die in der Rückwand Bohrlöcher aufzuweisen scheint (Fotos Mitte und rechts):






Dann folgt eine Verzweigung mit Sackgass-Stollen auf beiden Seiten:




Der geradeaus führende Gang sieht natürlich aus (Foto links). In der nächsten - der zweitletzten - Sackgasse finden wir wieder behauene Wände, die wie eine Säule anmuten (Foto rechts):




Wir gehen weiter. Auf dem Foto rechts sind wir bei der letzten Verzweigung in diesem Gang angelangt:


   


Bei dieser Verzweigung gehen wir nach links in den Stollen Richtung Süden. Dabei müssen wir einige absturzgefährdete Felsen unterqueren.


   


Kurz vor dem Ende des Ganges finden wir Topfscherben. Ein Luftzug zeigt an, dass uns nur eine dünne Felsschicht von der Aussenwelt trennt.






   

f) Der zweite, westliche Eingang

g) Die Räume ganz links

   




     




    




         




  




 





Wir gehen zunächst nach rechts in diese Sackgasse hinein:





Unterwegs zweigt ein kleiner kurzer Stollen nach rechts ab (Foto links), am Ende der Sackgasse sehen wir behauene Wände und die Nr. 30a:





Wir gehen wieder zurück (Foto links) und werfen rechts einen Blick zwischen Steinberge und Decke - hier gibts was zu robben......





Nun gehen wir gerade aus (Foto links) und steuern auf die Nische im Hintergrund zu:







     



Nun die untere, südliche Hälfte der Minotaurus-Gemächer:





Achtung: Das folgende Bild geht rechts über den Rand hinaus: um das ganze Bild zu sehen, muss der Bildschirm gescrollt werden!!






Dahinter sehen wir diese Nischen:


  





In diesem Raum-Abschnitt gibt es noch andere, besondere Strukturen an der Decke, die im ersten Moment wie Symbole aussehen. Bei näherer Betrachtung scheinen sie jedoch natürlichen Usprunges zu sein - doch auch hier die Preisfrage: Was ist das?





Wir beginnen den Rückweg zwischen Wand und Wandsäule hindurch in Richtung auf den Durchgang im Hintergrund:







Zurück zum Inhaltsverzeichnis

h) Gang links bis zum Einsturz

Wieder bei der Verzweigung angekommen, gehen wir diesmal nach rechts (linkes Bild) und spähen in der nächsten Kurve in das Loch auf der linken Seite (rechtes Bild). Es befindet sich unter einer eindrücklichen, schief stehenden Felsplatte (diese ist auf dem nächsten Bild besser zu sehen):

   



    

An der nächsten - der "fünften" - Verzweigung sehen wir auf der linken Seite einen Eingang (Foto links), der sich unmittelbar dahinter verzweigt (Foto rechts).

Wir gehen hinein. Die Verzweigung links endet nach wenigen Metern in einem unpassierbaren Loch (Foto links), das allerdings in den Hauptgang zurück führen würde. Nach rechts treten wir in einen leicht zugänglichen, genau nach Norden führenden Gang (Foto rechts), der erstaunlicherweise in beiden modernen Plänen, also in jenem von Petrochilou wie auch in jenem von Romanas et al., fehlt (siehe Miniplan).

   

 Nach 26m teilt sich der Gang (Bild rechts). Der linke Ast endet schon bald (Bild links).

   




   



   




     


Wir gehen zuerst in den nördlichen Ast (Foto links), biegen um die Ecke (mittleres Foto) und gelangen nach 12,5 m an dessen Ende:


             


        


Wir biegen um die Ecke nach rechts und gleich um die nächste Ecke nach links. Wir befinden uns nun in einem recht hohen, dom-artigen Gang-Abschnitt:


       


Diesen "Dom" wollen wir uns noch aus verschiedenen Perspektiven anschauen: aus der Gegenrichtung (Bild links) und von oben (ich klettere auf die westliche Mauer):


   


   




        







Dann gehen wir weiter. Bei der nächsten Gelegenheit klettere ich links den Hang hinauf (Bild rechts)





Auch hier finden wir hinter dem zu überwindenden Steinwall auf beiden Seiten behauene Wände:










Zurück in den Hauptgang und erst mal einen Blick zurück.....







   







.....dann geradeaus (Bild links) und nach rechts (Bild rechts):










Nach kurzem müssen wir aber bereits wieder über Steine kraxeln (Bild links). 
















    





Dann gehts links der Zementsäule weiter. Wir stossen wieder auf bearbeitete Wände.





   


An dieser Stelle kann Richtung Süden auf Knien und Bauch weiter gerobbt werden. Selbst hier finden wir noch bearbeitete Wände (rot markiert).















Ich werfe einen Blick durch die Löcher und sehe, dass es es noch beträchtlich weiter geht. Ich klettere durch das obere Loch. Da eine grosse Deckenplatte am Stück herunter fiel, lässt es sich einigermassen bequem auf ebenem Boden robben, obwohl es zunächst eng wird (Foto rechts). Dabei muss ich an einer Fledermaus vorbei zirkeln.... (Foto links).





Ich finde zunächst eine bearbeitete Nische (Foto links), krieche weiter....:





Dann kann ich mit etwas mehr Platz weiter absteigen an den Ort, den ich vom Loch aus sah - ich finde noch eine bearbeitete Nische (Foto links). Hier endet der Ausflug, da die Steine sich bis an die Decke türmen (Foto rechts).

















   







Zurück in den Gang. Ab dieser Rechtskurve gibt es auf beiden Seiten nur noch neue Mauern, die immer schlechter werden, so dass wir eben von Steinwällen sprechen sollten.










Die Besichtigung des Labyrinths ist hiermit beendet.

Zurück zum Inhaltsverzeichnis

---

Haben Sie Fragen, Anregungen, Informationen? Oder haben Sie einen Fehler in meiner Website entdeckt? Schreiben Sie mir: contact.at.labyrinthos.ch (für "at" entsprechendes Zeichen einsetzen)

---